اوریون (Mumps ) در کودکان

اوریون یک عفونت خود به خود محدود شونده است که امروزه به دلیل واکسیناسیون در کشورهای توسعه یافته به ندرت دیده می شود. علایم مشخص بیماری اوریون شامل تب و تورم پاروتید یک طرفه و تندرنس است. مننگو انسفالیت و اورکیت نیز به طور شایع در اوریون رخ می دهد.

سبب شناسی اوریون
ویروس اوریون از خانواده پارامیکسوویریده و گروه Rubulavirus است. ویروس یک RNA تک رشته ای است. دو گلیکوپروتئین سطحی HN و F منجر به جذب ویروس به سلول های میزبان و ورود به داخل سلول می گردند.
انسان تنها میزبان طبیعی ویروس است.

اپیدمیولوژی اوریون
در گذشته بیماری اوریون در نواحی مختلف، در سن ۹-۵ سالگی دیده می شد. امروزه با انجام واکسیناسیون، این بیماری در سنین بالاتر یعنی ۲۴-۱۸ سالگی دیده می شود.
انتقال اوریون از فرد به فرد و از طریق ذره های تنفسی رخ می دهد.
ویروس در بزاق فرد مبتلا ۷ روز پیش از تورم پاروتید تا ۷ روز پس از تورم پاروتید دیده می شود.
حداکثر دوره ی عفونت زایی اوریون ۲-۱ روز قبل تا ۵ روز پس از تورم پاروتید است.

پاتولوژی و پاتوژنز اوریون
هدف ویروس اوریون: غدد بزاقی- سیستم عصبی مرکزی- پانکراس و بیضه ها است و با شیوع کمتر تیروئید- تخمدان ها – قلب – کلیه ها – کبد و مایع سینوویال مفصلی است.
شروع عفونت ویروس در اپی تلیوم راه های تنفسی فوقانی است. گسترش عفونت به لنف نودها و درناژ لنفاوی منجر به رسیدن ویروس به سلول های هدف می گردد. ویروس باعث نکروز سلول های هدف می شود.

علایم بالینی اوریون
دوره انکوباسیون اوریون حدود ۲۵-۱۲ روز است ولی معمولاً ۱۸-۱۶ روز می باشد. درگیری با ویروس اوریون طیف وسیعی از موارد بدون علامت تا موارد تیپیک تورم پاروتید یا درگیری سیستم های مختلف بدن دارد.
درموارد تیپیک علایم پرودرمال ۲-۱ روز طول می کشد که شامل تب و سردرد و تهوع است. سپس پاروتیدیت شروع می گردد که می تواند یک طرفه باشد ولی در ۷۰% موارد دوطرفه می شود. تورم و تندرنس پاروتید ممکن است همراه با درد گوش باشد. با پیشرفت تورم زاویه چانه پر می شود وبه طرف بالا و خارج پیشرفت می کند.
مجرای stensen ممکن است قرمز و متورم باشد.
اوج تورم پاروتید در روز سوم مشاهده می شود و در عرض ۷ روز به تدریج کاهش می یابد.
تب در عرض ۵-۳ روز قطع می شود. در موارد نادر راش نیز دیده می شود.
تورم غدد تحت فکی ممکن است با یا بدون درگیری پاروتید دیده شود.
ادم ناحیه ی بالای استرنوم ممکن است به دلیل انسداد لنفاوی رخ دهد.

تشخیص اوریون
در مواقع شیوع اوریون تشخیص بر اساس شرح حال، تماس با موارد مبتلا و دوره انکوباسیون است. تأیید تشخیص پاروتیدیت با بالا رفتن آمیلاز سرم می باشد.
لکوپنی همراه با لنفوسیتوز نسبی نیز یافته ی شایعی است. امروزه در بیماران با پاروتیدیت بیش از ۲ روز، در موارد ناشناخته، تشخیص اختصاصی با تستهای سرولوژیک و ویرولوژیک انجام می شود.
ویروس در ترشحات تنفسی فوقانی، CSF و یا ادرار در فاز حاد بیماری دیده می شود.
افزایش بارز آنتی بادی IgG از تست ها ی تشخیصی است، اما ممکن است با ویروس پاراانفلوانزا تداخل داشته باشد.
تست های پوستی در بیماری اوریون نه حساسیت دارند و نه اختصاصی هستند و نباید به کار روند.

تشخیص های افتراقی اوریون
تورم پاروتید در سایر بیماری ها نیز دیده می شود. ویروس های پاراآنفلوانزای ۲و ۳ ، انفلوانزا A ، سایتومگالوویروس، EBV ، انتروویروس و HIV .
پاروتیدیت چرکی در استافیلوکوک ارئوس به صورت یک طرفه با تندرنس شدید همراه است. لکوسیتوز و درناژ چرکی از مجرای stensen دیده می شود.
آدنیت تحت فکی و تورم غدد لنفاوی گردنی نیز گاه با پاروتیدیت اشتباه می شود.
تورم غیر عفونی پاروتید و انسداد مجرای stensen در بیماری های کلاژن واسکولار نظیر شوگرن و SlE و تومور نیز دیده می شود.

عوارض اوریون
شایع ترین عارضه ی اوریون، مننژیت با یا بدون انسفالیت ونیز درگیری گنادال است.
عوارض غیر شایع شامل کنژکتیویت، نوریت اپتیک، پنومونی، نفریت، پانکراتیت و ترومبوسیتوپنی است.
عفونت مادر با ویروس اوریون در ۳ ماه اول بارداری منجر به افزایش خطر از دست رفتن جنین می گردد. هیچ آنومالی جنینی با ویروس اوریون دیده نشده است

مننژیت و انسفالیت
ویروس های اوریون نوروتروپیک هستند و از طریق شبکه کوروئید وارد CNS می شوند وموجب عفونت اپی تلیوم و سلول های اپاندیمال می شوند.
درگیری علامت دار CNS در ۳۰-۱۰% افراد مبتلا دیده می شود. اما پلئوسیتوز در CSF در ۶۰-۴۰% از موارد پاروتیدیت اوریونی دیده می شود.
مننگوانسفالیت ممکن است قبل یا در حین پاروتیدیت یا پس از آن رخ دهد، اما به طور شایع ۵ روز پس از پاروتیدیت مشاهده می گردد. البته یافته های بالینی در هر سنی متفاوت است. شیرخواران و کودکان کوچک تر با تب و خواب آلودگی و کودکان بزرگتر و بزرگسالان با سردرد وعلایم درگیری مننژ مراجعه می کنند.
علایم بالینی درگیری مننژ به ترتیب شیوع شامل:
تب( ۹۴%)، تهوع( ۸۴%)، سفتی گردن(۷۱%)، خواب آلودگی(۶۹%)، پاروتیدیت(۴۷%)، سردرد(۴۷%) و تشنج( ۱۸%) است.
در موارد تیپیک، بیمار در عرض ۱۰-۷ روز بهبود می یابد.
تغییرات CSF در مننژیت اوریونی پلئوسیتوز(۶۰۰-۲۰۰ در میلی متر مکعب با ارجحیت لنفوسیت) است. سطح گلوکز نرمال است، ولی گاهی کاهش خفیف گلوکز در ۲۰-۱۰% بیماران دیده می شود. پروتئین در CSF نرمال یا اندکی بالاست.
دیگر عوارض ناشایع CNS در اوریون شامل: میلیت ترانسورس و Facial Palsy است. کاهش شنوایی حسی عصبی در ۵-۰٫۵ درصد از  ۱۰۰۰۰۰ مورد دیده می شود. شواهدی وجود دارد که در موارد مننگوانسفالیت اوریونی این عارضه بیشتر است.

اورکیت و oophoritis
در بزرگسالان مبتلا به اوریون، اپیدیدیمواورکیت دومین عارضه شایع پاروتیدیت در مردان است. درگیری در پسران بخصوص در سنین قبل از بلوغ نادر است. اما پس از بلوغ در ۴۰-۳۰ % مردان رخ می دهد. تب متوسط یا شدید، لرز و درد و تورم Testis وجود دارد. در کمتر یا مساوی یک سوم موارد، اورکیت دو طرفه است. آتروفی بیضه ها نیز رخ می دهد ولی نازایی حتا در درگیری دوطرفه نادر است.
Oophoritis : در خانم ها پس از سن بلوغ نادر است اما ممکن است سبب درد شدید در ناحیه RlQ گردد که با آپاندیسیت اشتباه می شود.

پانکراتیت
پانکراتیت در اوریون با یا بدون درگیری پاروتید رخ می دهد. بیماری شدید نادر است، اما با تب، درد اپی گاستر و تهوع رخ می دهد. مطالعات اپیدمیولوژیک ارتباط اوریون با دیابت ملیتوس را مطرح کرده اند اما تأیید شده نیستند.

درگیری قلبی
میوکاردیت نیز به دنبال اوریون مشاهده شده است.

آرتریت
در بیماری اوریون گاهی درد مفاصل، منوآرتریت ویا پلی آرتریت مهاجر دیده شده است. آرتریت می تواند با یا بدون درگیری پاروتید رخ دهد، ولی اغلب اوقات ۳ هفته پس از درگیری پاروتید شروع می شود و selflimit است.

تیروئیدیت
تیروئیدیت عارضه ناشایعی در اوریون است که می تواند با یا بدون پاروتیدیت باشد. ممکن است هفته ها پس از عفونت رخ دهد. اغلب موارد بهبود می یابند اما گاهی عود کرده و منجر به هایپو تیروئید می گردند.

درمان اوریون
هیچ درمان اختصاصی برای اوریون وجود ندارد. هدف اصلی کاهش درد و تجویز داروهای تب بر در مواقع تب است.

پیش آگهی اوریون
پیش آگهی اوریون تقریباً همیشه عالی است حتی در موارد انسفالیت. البته گاهی موارد نادر با درگیری CNS و میوکاردیت کشنده گزارش شده است.

پیشگیری
برنامه واکسیناسیون( M.M.R (Measles-Mumps-Rubella  در ۲ دوز در ۱۸ ماهگی و ۶-۴ سالگی بسیار مهم است. اگر در سنین ۶-۴ سالگی تزریق نشده باشد، قبل از بلوغ باید تزریق گردد.
آنتی بادی در ۹۵% موارد پس از یک نوبت واکسیناسیون ایجاد می شود. ولی اثربخشی واکسن اوریون در یک دوز ۶۴% و در دو دوز ۸۸% است. ایمنی در طول زندگی باقی می ماند و حتی مطالعات سرولوژیک و اپیدمیولوژیک شواهدی از محافظت ویروسی برای بیشتر از ۲۵ سال داشته اند.
از آنجا که واکسن اوریون ویروس زنده است، نباید به خانم های باردار یا افراد با نقص ایمنی شدید تزریق گردد. مبتلایان به H.I. V که نقص ایمنی شدید ندارند می توانند واکسن تزریق کنند، چون خطر عفونت شدید به دنبال ابتلا به اوریون بیشتر از خطر واکنش به واکسن است. افرادی که واکنش آنافیلاکسی شدید به تخم مرغ یا نئومایسین دارند نیز نمی توانند M.M.R تزریق کنند.
واکنش به دنبال واکسن اوریون
واکنش به دنبال واکسن اوریون نادر است. پاروتیدیت و اورکیت به طور نادر دیده می شود. سایر عوارض نظیر تب و تشنج و کری، راش، پورپورا، انسفالیت، مننژیت ممکن است ارتباط مستقیم با واکسن نداشته باشند.

ترجمه و برداشت از : Nelson Text book.18th edition

به اشتراک بگذارید!
  • Facebook
  • Twitter
  • email
  • Delicious
  • Google Reader
  • Google Bookmarks

۳ Responses to “اوریون (Mumps ) در کودکان”

  1. سلام. یک سئوال دارم:چرا درباره وضع بهداشت عمومی و فردی مملکت پیشرفته ما چیزی نمی نویسی خانم دکتر؟

  2. من درسن۱۳سالگی اوریون گرفتم حالاامکان داره من دراینده باردارنشوم یاهمش درحدحرفه

  3. ;-) damet garm Dr kheyli kamel bud vase conferancam behem komak kard

پاسخی بنویسید

*